Event Categorie: Online

Ze vliegen door schilderijen, zitten verscholen tussen bloemen en bomen of krijgen juist een opvallende hoofdrol: vogels zijn overal in de kunstgeschiedenis te vinden. Maar wie goed kijkt, ontdekt dat ze zelden alleen maar decoratie zijn.

Door de eeuwen heen kregen vogels de meest uiteenlopende betekenissen. De pauw kon verwijzen naar schoonheid en trots, maar binnen de christelijke kunst ook naar onsterfelijkheid. De uil stond in de Oudheid voor wijsheid, terwijl hij in andere perioden juist met dwaasheid, duisternis of hekserij werd verbonden. De zwaan verschijnt in liefdesverhalen en mythologische metamorfosen, exotische papegaaien werden statussymbolen en zelfs een klein puttertje kon voor een eigentijdse beschouwer een diepere betekenis hebben. Tijdens deze lezing gaan we vogels spotten in de kunstgeschiedenis en ontdekken we de verhalen achter onder andere de putter, zwaan, papegaai, uil, duif, ekster en pauw. We reizen van de klassieke mythologie en middeleeuwse religieuze kunst naar de schilderkunst van de 17e eeuw en ver daarbuiten.

Een roos is nooit zomaar een roos. Al eeuwenlang gebruiken kunstenaars bloemen om verhalen te vertellen over liefde, schoonheid, vergankelijkheid, geloof en dood. Soms is hun betekenis duidelijk herkenbaar, zoals de witte lelie als symbool van de zuiverheid van Maria. Maar achter andere bloemen gaan verrassende verhalen schuil. Zo werd de klaproos al in de Oudheid verbonden met slaap en dood en duikt deze op in de verhalen rond Hypnos, de Griekse god van de slaap. In deze lezing ontdekken we hoe kunstenaars door de eeuwen heen bloemen een eigen taal hebben gegeven. We kijken naar religieuze symboliek, mythologische verhalen, de rijk gevulde bloemstillevens van de 17e eeuw en de fascinatie voor bloemen in de moderne kunst. Waarom verschijnen bepaalde bloemen steeds opnieuw? Wat kon een tulp, roos, viooltje of lelie een tijdgenoot vertellen? Van Jan van Eyck tot Georgia O’Keeffe!

Arianne Deligianis is een gedreven kunsthistoricus die haar Master Kunstgeschiedenis behaalde aan de Universiteit van Amsterdam. Ze is gespecialiseerd in de Nederlandse kunst van de 17^e eeuw, in iconografie en de Griekse Oudheid. Ze bracht haar jeugd door in Griekenland, waar haar zoektocht begon naar alle verhalen die kunst en geschiedenis te vertellen hebben. Met heel veel plezier geeft zij les in Kunstgeschiedenis, om mensen in contact te brengen met de kleurrijke en veelzijdige wereld van kunst.

Voor het Guidor nascholingsprogramma verzorgt Krzysztof, die ook Guidorgids is, op 26 november een zoomlezing met het thema ‘Religieuze symboliek in de kunst’. Kunst is namelijk niet alleen prachtig, maar gaat vaak ook ergens over. Dat geldt vooral voor de westerse religieuze kunst, die in sommige perioden zelfs alleen informatieoverdracht tot doel had en nagenoeg geen schoonheidsideaal nastreefde.

Het doel van de avond is zo naar christelijke kunst kijken dat u gaat begrijpen waar die over gaat. En zou het niet mooi zijn als u daarna minder op het bordje aan de muur, de zoekmachine of de audiotour was aangewezen als u door een museum loopt? We beloven u dat u uw kennis van beeldtaal vergroot en dat u handvatten krijgt hoe kunst het best kunt beschouwen om de betekenis te doorgronden.

Krzysztof Dobrowolski-Onclin en Wouter Maas vormen samen Bureau Boeiend. Op hun site zeggen ze: ‘We houden van ons vak: doceren. We koesteren liefde voor de onderwerpen die we behandelen. Ons enthousiasme voor kunst en voor literatuur brengen we over op de deelnemers’.

Krzysztof Dobrowolski-Onclin is cum laude afgestudeerd in de kunstgeschiedenis en Franse letterkunde en heeft aan de universiteiten van Amsterdam, Parijs en Krakau gestudeerd. Sinds 2006 geeft hij cursussen en lezingen over kunstgeschiedenis zonder zich tot een specialisme of een onderwerp te beperken. Hij was 26 jaar vrijwilliger bij het COC Amsterdam en werd in 2019 benoemd tot Lid in de Orde van Oranje-Nassau.

Vroeger waren er geen grote veestapels, die grote aantallen mensenmonden konden vullen. Voor een stukje vlees op het bord waren onze voorouders aangewezen op eendenbout. Dit werd gevangen in eendenkooien. Het was een vijver of een rechthoekige plas met vaak meerdere zijsloten (vangpijpen) die in een bocht steeds smaller het land inliepen en uitmonden in een vanghokje. Eromheen stond een bos: dat gaf de eenden een bedrieglijk gevoel van rust en veiligheid. Amsterdamse notabelen kochten stukken land met een eendenkooi en huurden een kooiker om de eenden te vangen en de kooi te onderhouden. Amsterdamse kooplui kochten (delen van) eendenkooien op of financierden de aanleg ervan. In de omgeving van de stad waren eendenkooien te vinden. De eendenkooien die nog bestaan zijn een onderdeel van ons nationale erfgoed.

Wat weten we van de regionale eendenkooien en/of kooikers?

Waar in de omgeving van Amsterdam waren eendenkooien te vinden?

Hoe werkte een eendenkooi?

Deze vragen lopen als een rode draad door de lezing.

Sander Wassink studeerde geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Tijdens zijn studie specialiseerde hij zich in de geschiedenis van de Nederlanden gedurende de zestiende en zeventiende eeuw. Zijn scriptie schreef hij over de Beeldenstorm (1566) en Alva’s Raad van Beroerten. Sinds augustus 2013 is hij afgestudeerd en werkzaam als freelance historicus. Daarnaast is hij werkzaam bij DOCFactory, een bedrijf dat gespecialiseerd is in informatie- en archiefmanagement.